Noticia - Navarra explora soluciones tecnológicas que mejoren la autonomía de las personas mayores y con discapacidad - Centrovidaas
Nafarroak adinekoen eta desgaitasunen bat duten pertsonen autonomia hobetuko duten soluzio teknologikoak aztertu ditu
2026ko irailaren 16a
Garcia kontseilariak nabarmendu du ‘Robotika Erronkak' programak pertsonen benetako beharrak enpresen, gizarte erakundeen eta eragile teknologikoen gaitasunekin konektatu nahi dituela
Enpresa, gizarte-erakunde, zentro teknologiko eta ikasleetatik etorritako 70 pertsonak "Erronka Robotikoak" jardunaldian parte hartu dute gaur, Nafarroako IRIS Berrikuntza Digitaleko Poloan, adinekoen eta desgaitasuna duten pertsonen autonomia eta bizi-kalitatea hobetzen lagun dezaketen irtenbide robotikoak ezagutzeko eta aztertzeko. Topaketa Nafarroako Gobernuak eta ADACENek bultzatutako berrikuntza sozial eta teknologikoko prozesuaren abiapuntua da, "la Caixa" Fundazioaren finantzaketarekin eta NAIR Center eta VidAAs Zentroaren lankidetzarekin.
Juan Luis García Martín Unibertsitate, Berrikuntza eta Eraldaketa Digitaleko sailburuak, jardunaldiari amaiera emateko arduradunak, nabarmendu duenez, "berrikuntzak benetako zentzua hartzen du pertsonen bizitza hobetzeko gai denean", eta azpimarratu du hori dela, hain zuzen ere, "Erronka Robotikoak" proiektuaren helburua. Garcíak adierazi duenez, proiektuak ez du berez teknologia txertatu nahi, baizik eta aztertu "non izan daitekeen benetan erabilgarria, zer oztopo ken ditzakeen eta nola lagun dezakeen autonomia handiagoa lortzen eta familiei eta profesionalei laguntza ematen".
Ildo horretan, kontseilariak "Erronka Robotikoak" Nafarroako Gobernuak bultzatu nahi duen berrikuntza ereduaren barruan kokatu du: erronka eta behar zehatzetatik abiatzen den eredua, erantzuteko gai diren teknologiak bilatu aurretik, berrikuntza teknologikoa, berrikuntza soziala eta politika publikoak lotuz. Horretarako, erabiltzaileen eta haien familien, gizarte-erakundeen, profesionalen, unibertsitateen, ikerketa- eta teknologia-zentroen, enpresen eta Administrazioaren ezagutza batzearen garrantzia azpimarratu du Garciak.
"Adinekoek eta desgaitasuna duten pertsonek ez dute berrikuntzaren hartzaile soilik izan behar. Diseinuaren protagonista ere izan daitezke eta izan behar dute", adierazi du Garciak, eta adimen artifiziala eta robotika bezalako teknologiak aprobetxatzeko gai den eraldaketa digitala defendatu du, betiere "zertarako berritzen dugun eta norentzat berritzen dugun" argi mantenduz.
Robotika bigunetik exoeskeletoetara eta adimen artifizialera
NAIR Center Nafarroako Adimen Artifizialeko Ikerketa Zentroak antolatutako jardunaldia Agurtzane Martinez Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzako zuzendari nagusiaren irekiera instituzionalarekin hasi da, eta gaur egun robotika asistentzialak eskaintzen dituen gaitasun eta joera nagusietako batzuk parte-hartzaileei hurbiltzea ahalbidetu du.
Madrilgo Carlos III.a Unibertsitateko ikertzaile eta irakasle titular Concha Monjek, robotikan espezializatuak, robotika bigunari eta laguntza-robotikaren esparruan aurkezten dituen aukerei buruzko hitzaldia eskaini du. Ondoren, hainbat enpresak lehendik zeuden aplikazioak eta soluzioak aurkeztu dituzte: PAL Robotics, robotika sozial eta asistentzialean; Inrobics, robotikan eta errehabilitazioari aplikatutako adimen artifizialean; Gogoa Mobility, exoeskeletoekin eta mugikortasun eta errehabilitaziorako soluzioekin; eta Grupo Saltó, robotika sozialeko aplikazioekin, asistentzia, zaintza eta akonpainamendurako.
Saioak Nafarroako ekosistemari begirada bat ere gehitu dio, NAIR Centerreko Ángela Bernardinik moderatutako mahai baten bidez. ADACENek, Nafarroako Esklerosi Anizkoitzaren Elkarteak, Phenomenon Roboticsek eta DARWIN Biomedek parte hartu dute mahai horretan, pertsonen bizitza hobetzera bideratutako ezagutza, esperientziak eta gaitasun teknologikoak bateratuz. Jardunaldian, halaber, "Retos Robótica" proiektuaren aurkezpena egin du Juan Carlos Reciok, Beesyko zuzendariak, sailburuaren amaiera instituzionalaren aurretik.
Berrikuntza teknologikoa, benetako beharretatik abiatuta
"Erronka Robotikoak" pertsonengan oinarritutako berrikuntza-prozesu bat planteatzen du, behar eta erronka errealak identifikatzetik prototipoak garatu eta erakusteraino aurrera egingo duena. Horretarako, desgaitasuna duten adineko pertsonen esperientzia ez ezik, adin ertaineko desgaitasunen bat duten pertsonen aurretiazko begirada ere jasoko du, bai eta familiak, profesionalak, espezialistak, gizarte-erakundeak eta ekosistema teknologikoko eragileak ezagutzea ere.
Robotikaren gaitasunetara hurbiltzeko lehen jardunaldi honen ondoren, proiektuak "Discovery Sprint" batekin jarraituko du, beharrak eta erronkak identifikatzeko; Co-Diseinuko Hackathon batekin, soluzio kontzeptu bihurtzeko; Kontraste Laborategi eta Erabilera Eszenatoki batekin, non horien erabilgarritasuna, onargarritasuna, bideragarritasuna, irisgarritasuna, segurtasuna eta iraunkortasuna aztertuko diren; eta, azkenik, Garapen eta Prototipoetarako Hackathon batekin.
Proiektua Nafarroako Gobernuak eta ADACENek gidatzen dute, "la Caixa" Fundazioaren finantziazioarekin eta NAIR Center eta VidAAs Zentroaren lankidetzarekin. Beesyk garatu eta dinamizatu du.
Showroom teknologikoa VidAAs zentroan
"Erronka Robotikoak" programazioak jarraipena izango du bihar, irailak 17, Sarrigurengo VidAAs Zentroan, showroom teknologiko batekin, jardunaldian zehar aurkeztutako irtenbide batzuk modu praktikoan ezagutzeko aukera emango duena.
Hasiera instituzionala 10:00etan hasiko da, eta Politika Publikoen Plangintza, Koordinazio, Berrikuntza eta Ebaluazioko zuzendari nagusiak, Txerra García de Eulatek, PAL Roboticsek, Inrobicsek, Gogoa Mobility Robotsek eta Grupo Saltok espazio propioak izango dituzte erakustaldiak egiteko, konponbideak azaltzeko eta bertaratutako pertsonekin zuzenean elkarreragiteko.
Showrooma hainbat zerrendatan antolatuko da, parte hartzen duten profilei zuzenduta: 10:15ean gizarte-erakundeentzat; 11:15ean enpresa eta administrazio publikoentzat; eta 12:15ean ikasle eta ikertzaileentzat. Lanaldia 13:15ean amaituko da.